Asteroida zabiła dinozaury i wywołała wielomiesięczne trzęsienie ziemi

10 października 2022, 11:04

Przed 66 milionami lat na Ziemię spadła 10-kilometrowa asteroida, która przyniosła zagładę dinozaurom. Najnowsze dowody wskazują, że wywołała ona wielotygodniowe lub wielomiesięczne trzęsienie ziemi odczuwalne na całej planecie. ilość energii uwolniona w czasie tego trzęsienia wynosiła 1023 dżuli, czyli 50 000 razy więcej, niż podczas trzęsienia o sile 9,1 stopnia, które dotknęło Sumatrę w 2004 roku.



W średniowiecznym palimpseście odkryto fragment zaginionego pierwszego katalogu gwiazd

19 października 2022, 17:28

Katalog Gwiazd Hipparchosa z Nikei jest pierwszym w dziejach ludzkości spisem koordynat wielu obiektów niebieskich. To słynne dzieło jest nam jednak nieznane, zaginęło. O jego istnieniu wiemy z przekazów, m.in. Klaudiusza Ptolemeusza (100 r. – 168 r.). Naukowcy z Francji i Wielkiej Brytanii donieśli właśnie o dokonaniu niezwykłego odkrycia. Jeden ze średniowiecznych palimpsestów z klasztoru św. Katarzyny na Półwyspie Synaj skrywa pod chrześcijańskim tekstem fragment Katalogu Hipparchosa.


Sensacyjne odkrycie w Austrii: cyborium z kości słoniowej sprzed 1500 lat

1 lipca 2024, 09:59

Od ośmiu lat archeolodzy z Uniwersytetu w Innsbrucku prowadzą prace wykopaliskowe w gminie Irschen w Karyntii. Badają tamtejszą osadę z późnej starożytności. Przed dwoma laty dokonali sensacyjnego odkrycia, znaleźli chrześcijański relikwiarz ukryty w nieznanym dotychczas wczesnochrześcijańskim kościele. Wewnątrz znajdowało się cyborium z kości słoniowej. Specjaliści właśnie zakończyli analizy zabytków i poinformowali o ich wynikach.


Morderca drzew szybko zwiększa swój zasięg

29 sierpnia 2017, 09:14

Globalne ocieplenie może spowodować, że w ciągu najbliższych kilku dekad znacząco rozszerzy się zasięg chrząszcza bielojada (Dendroctonus frontalis), jednego z najbardziej agresywnych gatunków owadów zabijających drzewa. Zasięg tego zwierzęcia jest ograniczany przez roczne ekstrema temperaturowe w ich dolnym zakresie


To człowiek, a nie klimat, ukształtował lasy na wschodzie USA

22 maja 2019, 11:20

Celowa działalność rdzennych mieszkańców Ameryki Północnej miała większy wpływ na lasy na wschodnim wybrzeżu niż klimat, wynika z badań przeprowadzonych przez profesora Marca Abramsa z Pennsylvannia State University.


Rozwój miast przyczynił się do zwiększenia przemocy pomiędzy ludźmi

11 października 2023, 10:52

Pojawienie się pierwszych miast doprowadziło do znacznego zwiększenia przypadków przemocy pomiędzy ich mieszkańcami, informują naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu w Tybindze i Uniwersytetu w Barcelonie. Arkadiusz Sołtysiak, Joerg Baten i Giacomo Benati przeanalizowali ponad 3500 czaszek z Bliskiego Wschodu, pochodzących z okresu od 12 000 do 400 lat przed naszą erą. Szukali na nich śladów celowych urazów


Jak historia wspomagała rozprzestrzenianie lekoopornej gruźlicy

20 stycznia 2015, 16:29

Wg naukowców, upadek Związku Radzieckiego pomógł w rozprzestrzenianiu wielolekoopornych prątków gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis).


Polacy wśród autorów przełomowych badań DNA egipskich mumii

31 maja 2017, 10:10

Grupa naukowców z Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytetu w Cambrigde, Uniwersytetu w Tybindze i Instytutu Nauki o Historii Człowieka im. Maksa Plancka w Jenie przeanalizowała DNA egipskich mumii z lat 1400 przed naszą erą do 400 po Chrystusie. Szczególnym osiągnięciem jest szczegółowe przeanalizowanie DNA trzech osób, co dowodzi, że egipskie mumie mogą być wiarygodnym źródłem materiału genetycznego.


Bieganie zaraża otoczenie

21 kwietnia 2017, 08:18

W Nature Communications ukazały się wyniki badań dotyczących aktywności ponad miliona biegaczy. Naukowcy śledzili ich przez pięć lat i udowodnili, że aktywność fizyczna jest społecznie zaraźliwa


Konflikty zbrojne zabijają więcej dzieci niż sądzono

31 sierpnia 2018, 11:57

Przeprowadzone szacunki mówią, że w latach 1995–2015 zmarło od 3,1 do 3,5 miliona noworodków urodzonych w promieniu 50 kilometrów od miejsca konfliktu. Jeśli zaś pod uwagę weźmiemy wszystkie dzieci w wieku poniżej 5. roku życia, to liczba niebezpośrednich ofiar konfliktu zwiększy się do 5 milionów.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk